تبليغاتX
زیبــــــــــــــــا ولی ناشناخته
 

 

روستای توریستی سهزاب یکی از جاذبه های گردشگری ایران در آ.ش- شهرستان سراب

بشمار می آید که در۱۰ کیلو متری جاده سراب - سرعین(اردبیل) واقع شده است .

روستای جنگلی سهزاب دارای جاذبه های گردشگری بسیاری است که مختصراْ به آن اشاره

خواهیم کرد سهزاب در دامنه کوههای منتهی به سبلان قرار گرفته که از طبیعت بسیار زیبایی

برخوردار است و قسمت اعظم آن را درختانی همچون بید وسرو و انواع درختان میوه تشکیل

داده اند و کوه های مجاور آن با سرسبزی خاصی چهره زیبایی سهزاب را دو چندان کرده اند .

از میان سهزاب رودی در تمام ایام سال جریان دارد که سلی چای(سهزاب چایی) نام

دارد سلی چای از کوه ها و چشمه های سبلان سر چشمه گرفته و پس از طی مسافتی

طولانی به رودخانه آجی چای متصل می گردد این رودشاهرگ همه زیبایی های سهزاب

است که ازاین نعمت خدادادی روستا های مجاور سهزاب نیز بی نصیب نیستند . به واسطه ی

این رود پر برکت کارگاههای پرورش ماهی قزل آلا ساخته شده است و نا گفته نماند گر چه این

ماهی ها پرورشی هستند ولی به سبب آب ناب این رودو محیط سالم سهزاب گوشت این

ماهی هااز ماهی های دریای شمال هم لذیذتر است .

بر اساس تحقیقات به عمل آمده توسط کارشناسان . آب شرب سهزاب که از چشمه های این

روستا می باشد یکی از چند آب برتر ایران بشمار می آید.

طبیعت سرسبز و زیبای سهزاب آنقدر شبیه نواحی شمالی کشور می باشد که بعضی ها آن

را با شمال قیاس می کنند ولی یک فرق اساسی بین این دو  می باشد که شمال با تمام

زیبایی هایش از یک نوع هوای شرجی بر خوردار است که باعث مشکلاتی برای گردشگران و

توریستان می شود اما سهزاب دارای هوای مطلوب و خنکی می باشد که به انسان طراوت و

شادابی فوق العاده ای می بخشد .

سهزاب در یک منطقه ی کاملا کوهستانی قرار دارد که زمستان های بسیار سردی درآن حاکم

است اما برخلاف زمستان فصل بهار و تابستان بسیار زیبایی دارد که توجه پرندگان مهاجر

را هم به خود جلب نموده و از انواع آن می توان به غاز وحشی - لک لک - مرغ دریایی و.....

اشاره کرد که همه ساله در ماههای اول بهار چهره دیگری به روستا می بخشند . در طول این

شش ماه سهزاب میزبان گردشگران و مهمانان کثیری از نقاط مختلف کسور است . لازم بذکر

است در طول سالهای پیش از پیروزی انقلاب اسلامی چندین تن از سناتور های دربار پهلوی

(بهادری ها) در این روستا سکنی گزیده بودند که بعد از پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی این

روستا را ترک کردند ولی آثاری از ویلا ومستقلات آنها در سهزاب بجا مانده است

سهزاب دارای باغات میوه فراوانی است که از جمله می توان به زردآلو معروف - انواع سیب

گلابی معروف - آلبالو - آلو مخصوص - گیلاس - خیار و....اشاره کرد که مقدار آن به حدی زیاد

است که اغلب بر زیر در ختان باقی می ماند از این رو به سهزاب لغب بهشت ثانی داده اند .

چندعامل دست به دست هم داده اند تا سهزاب به جمع مکانهای توریستی و گردشگری ایران

بپیوندد .

۱- رود پرآب سلی چای سهزاب

۲- آب و هوای لطیف و خنک کوهستانی

۳- قرار گرفتن بین دامنه کوهها

۴- مراتع و ارتفاعات سرسبز و زیبا به وسعت زیاد

۵- نمای زیبای کوه سبلان از سهزاب

۶- باغات میوه و درختان انبوه و......

و این مختصری از چهره زیبایی های سهزاب است که امیدواریم در آینده ای نزدیک با تحقیق

بیشتر و با کمک مسئولان و شورای اسلامی سهزاب بتوانیم گوشه ای از زیبایی ها و جاذبه

های گردشگری این زیبای ناشناخته را در اختیار علاقه مندان قرار دهیم .

+ نوشته شده در  ساعت   توسط مهدی فضلی سهزابی  | 
 

(وطنم سهزاب)

سر سبزو خرامان است روی وطنم سهزاب

چون گل که صفا داده بر این وطنم سهزاب

دامان درختانش پر میوه و پر گــــل شد

وانگه که بهار آمد بر این وطنم سهزاب

مشاطه نمی خواهد آن صورت زیبایش

آنقدر که خدا داده زینت وطنم سهزاب

هر دم که دلم گیرد بر دیـــــــدن گیسویش

پر می کشد این قلبم سوی وطنم سهزاب

آن دم که بهار آرد عـــــطر گل و ریحانه

آویشن وهم پونه قمصر وطنم سهزاب

بلبل به صدا آید پروانه بدنبال گلها به کجا آید

  خوبان همه می آیند بی شک وطنم سهزاب

زرد آلـوی معروفش سینی پر از سیبش

باغات پر از میوه پیشکش وطنم سهزاب 

عکس رُخ تو اکنون بر دیده و جان دارم

یاد تو نمی کاهم زیبــــــا وطنم سهزاب 

عمــــــرت بشود باطل بی دیدن این گلشن

نسبت به بهشت دادن براین وطنم سهزاب 

هرگز نشود کامل وصف تو در این چندی

روح سبلانی تو زیبا وطنم ســـــــــهزاب

در خلــــــوت تنهایی یادم نرود گاهی

تو ساکن این خانه تنها وطنم سهزاب

شد این قلمـــم لغزان در تو وطنم سهزاب

تنها شده است شاعر در تو وطنم سهزاب

 

 

شعری از تنـــــــــها

+ نوشته شده در  ساعت   توسط مهدی فضلی سهزابی  | 
شهرستان سراب به مرکزیت شهر سراب در استان آذربایجان شرقی ایران قرار دارد. این شهرستان به دلیل واقع شدن در بین دو کوه سبلان و بزقوش دارای آب و هوای سرد در زمستان و خنک و ملایم در تابستان می‌باشد. جمعیت شهرستان سراب حدود ۱۵۰۰۰۰ نفر(طبق سرشماری سال ۱۳۷۵) می‌باشد که به زبان ترکی آذربایجانی تکلم می کنند. قدیمی‌ترین کتیبه پیدا شده در منطقه، کتیبه رازلیق می‌باشد که به زمان اوراتورها بر می گردد. گفته می‌شود سردار مشهور ایران بابک خرمدین در این مکان با شیبلی دیدار کرده است. مسجد جامع سراب قدیمیترین اثر دوران اسلامی در شهر سراب است و به قرن نهم هجری تعلق دارد. این مسجد بدون گلدسته و مناره بوده و از نظر ساختمانی عبارتست از یک شبستان بزرگ و یک حیاط کوچک در سمت غربی آن و دو درب ورودی یکی در شرق و دیگری در ضلع غربی که حیاط غربی را به مسجد مربوط میسازد. از نقاط دیدنی این شهرستان، علاوه بر دامنه‌های ساوالان و بزگوش و باغهای روستاهای اطراف سراب می توان به دهستان جنگلی سهزاب که به بهشت کوچک معروف است .  آبگرم های معدنی آلله حق، آب گرم کنونی روستای سردهاکه حمامی بوده منسوب به فتحعلی شاه قاجار،اردها و ساری قیه اشاره کرد.

علامه امــــینی( ره )، آیت الله میرزا عبدالله آغمیونی ـ حضرات آیات میرزامحسن ومیرزا یدالله و میرزا محمود دوزدوزانی از علمای تشیع و مراجع تقلید و گوگوش هنر پیشه معروف سینمای در سالهای قبل از انقلاب، جواد زرینچه، حمید استیلی، محمد نوازی و حمید درخشان فوتبالیستهایی هستند که اصالتا سرابی می باشند.

این شهرستان دارای قدمت طولانی بوده و از جمله آثار باستانی آن سنگ‌نوشته‌های اورارتویی(بخصوص رازلیقو قلاع تاریخی در اطراف کوهها می‌باشد. حمدالله مستوفی تاریخ نویس مشهور که از این منطقه دیدن کرده بود در کتاب نزهه القلوب مردم آن را ترک‌زبان، قوی هیکل، سفیدرو و اکول تعبیرکرده است.قدمت این شهرستان آن طوری که از مدارک و کتابهای موجود در این زمینه بر میاید به دوره پیش از اسلام برمیگردد. در گوشه و کنار این شهرستان آثاری به صورت خطوط اورارتویی مبین این مطلب است و با عنایت به اینکه شهر سراب بر سر جاده ابریشم قرار داشته است از قدیم الایام مورد توجه بوده است وجود آثاروعلایم گورستانهای بسیار در سطح شهر سراب نشان میدهد که سراب از پرجمیعت ترین شهرهای منطقه در گذشته بوده است. یکی از شاخه های جاده ابریشم از ری به قزوین و فیروز آباد خلخال و بزغوش از راه سراب به تبریز می رسیده است و یکی دیگر از شاخه ها از راه قزوین و فیروز آباد خلخال به اردبیل از کنار و نزدیکیهای سراب می گذشته است. وجود دو سنگ نبشته اورارتویی در جوار سراب در منطقه نشت اوغلی و دیزج رازلیق از نظر آثار تاریخی بسیار اهمیت دارد آثار بدست آمده از دوره اورارتورها (معاصر مادها )به خط میخی نشانگر قدمت این شهر و تاریخی بودن آن می باشد. این دو سنگ نبشته نشان از فتح نامه شاهان اورارتور هاست. وجود این دو کتیبه نشانگر اهمیت این منطقه در آن زمانها می باشد اما معلوم نیست که شهرهای مفقود شده یاد شده در کتیبه های اورارتویی در کجا و کدام نقطه واقع هستند مسلماً مراکز مزبور مهم و سوق الجیشی بوده که در حوالی این کتیبه ها قرار داشتند تاریخ نویسان قدیم تاریخ سراب را با تاریخ اهر و ارسباران به هم آمیخته دانسته اند .سراب یکی از شهرهای قدیمی و تاریخی آذربایجان است این شهر به لحاظ وقوعش در مرکز گره مواصلاتی آذربایجان یعنی قرار داشتن در سر راه اردبیل و آستار و مغان به تبریز و ارتباط با جاده تهران – تبریز از طریق بستان آباد اهمیت سوق الجیشی و اقتصادی مهمی داشته و زمانهای دیرین مرکز عبور و مرور سپاهیان و قوافل تجارتی بوده است. آثار سفالی بدست آمده از قبور پارتی ها ، اتلال و تپه های موجود نشان می دهد که سراب دارای قدمت و تاریخ بسیار قدیمی می باشد. از قدیم الایام با توجه به اینکه سراب ، بین دو شهر بزرگ و قدیمی اردبیل و نبریز قرار داشته همواره مورد توجه قرار داشته و در تمامی جریانات سیاسی اجتماعی سهم عمده داشته است . سراب در قرن نهم هجری از شهرهای آباد و مهم آذربایجان بود حسن روملو در کنتاب احسن التواریخ می نویسد : دربار سلطان مجمع ادیا و اهل فضل در سال ٨٩٣ و ٨٩٥ هجری در تبریز مرض طاعون شایع گشت . سلطان یعقوب جهت امان بودن از بیماری به سراب عزیمت نمود . آنچه ما را با تاریخ کهن سرزمین سراب و مردمان اولیه آن رهنمون می سازد وجود چند سنگ نبشته می باشد که در نزدیکی های شهر موجود می باشد این دو سنگ نبشته مربوط به قوم اورارتورهاست که از صده هفتم تا نهم قبل از میلاد در ارمنستان کنونی و قسمتی از آناتولی شرقی و آذربایجان و قفقاز سلطنت داشته و قومی آبادگر و سازنده بوده اند. در دوره سلجوقیان ترکان مناسبترین نواحی گله داری را اشغال کردند و نواحی بزرگ از جانب شمال غرب ایروان که سراب نیز در میان آنها قرار داشت ترک نشین ساختند و هم در این زمان بود که نام بعضی از آبادیها در آذربایجان ترکی شد و ترکان در دهاتی که سکنی گزیدند تغییر نام داده و زبان خود را ترویج نمودند

وقایع و حوادث تاریخی برجسته

در اوایل قرن سوم هجری بابک خرم دین دلاور نامدار آذربایجان با شبلی بن مثنی از دمی در سراب ملاقات می کند در کنار شهر سراب به تاریخ ٤٣٦ هجری قمری جنگ امیر وهسودان با غزان اتفاق می افتد در حملات چنگیز خان مغلول بع آذربایجان سراب نیز سهم کافی از ترک تازی آنها دیده به شدت قتل و غارت می شود در زمستان سال ٦١٧ ه . گروهی از لشگریان مغول به سرداری ( یمه نویان) به ی حمله آوردند . تبریز را محاصره نمود حکومت آذربایجان در این تاریخ در دست اتابک اوزبک بن اتابک محمد جهان پهلوان بود . مغولان چون شهر تبریز را مستحکم می بینند و شمس الدین عثمان طغرایی وزیر اتابک ازبک دلیرانه ایستادگی می کنند آنها با گرفتن مال و پارچه آن جا را ترک گفته به سوی سراب هجوم می برند مردم این شهر را از دم تیغ می گذرانند.

از وقایع مهم دیگر سراب تشکیل قوریلتای (شورای مغولان) به امر ارغون خان به سال ٦٨٣ ه. ق در حوالی گردنه صائین مابین سراب و اردبیل می باشد.

بعد از آباقاخان سلطان احمد تگودار در آلاداغ به سال (٦٨٣-٦٨٢ه) بر تخت نشسته اسلام می آورد ولی از دست ارغون خان و سرداران مغول به سراب و اردوی مادرش پناه می برد اما تنها آمدن او باعث می شود تا سران لشکر جرأتی پیدا کرده او مقید ساخته و تحویل ارغون خان می دهند و به امر ارغون در سال ٦٨٣ ه. او را در سراب به قتل می رساند در زمان چوپانیان حکومت سراب به جانی بیک خان از اولاد جوجی خان مغول می رسد (٧٥٨ هجری) شاه اسماعیل اول (٩٣٠-٩٠٧) در روز دوشنبه ١٩ رجب سال ٩٣٠ ه . ق در شهر سراب به یک مرض ناگهانی درگذشت بعضی را عقیده برا این است که شاه اسماعیل از ناکامی در جنگ چالدران و شکست از عثمانیان دق مرگ شد در تاریخ عالم آرای عباسی نوشته شده است که از وقایع مهم شهرستان سراب شکست قشون عثمانی در این شهر در زمان شاه عباس صفوی از سپاهیان ایران می باشد.

در سال ١٢٠٥ هجری قمری آقا محمد خان با صادق خان شقاقی جنگیده و بعد از غلبه بر او سراب را غارت کرده و به آتش کشید صادق خان شقاقی پس از قتل آقامحمد خان در جنگ با فتحلی شاه شکست خورده به سراب عقب نشست و بعد از آنکه جواهرات آقا محمد خان را پس داد از طرف فتحلی شاه بخشوده شده و به حکومت سراب منصوب گشت.

وجه تسمیه

سراب مانند بسیاری از شهرهای ایران در کنار رود بنا شده است و احتمال می رود نام خودش را نیز از این جهت گرفته باشد بواسطه وجود آبهای جاری فراوان که از دامنه کوههای سبلان و بزقوش در دشت سراب جاری می شود شاید نام سراب را بر این شهر گذاشته اند اما حمداله مستوفی در کتاب معروف خود یعنی نزهع القلوب می نویسد سراو شهریست از شرق سبلان مایل به قبله افتاد چو هوایش سرد است و آب آن از رودی که بدان شهر منسوب است از کوه سبلان برخیزد و در دریاچه چی چست (ارومیه) رود مردمش سفید چهره اند و سنی مذهب. یاقوت حموی این شهر را سراو یا سرو ضبط کرده و گوید در سال ٦١٧ هجری مغول به آن شهر حمله کرد آن شهر خراب شد و بیشتر اهالی کشته شدند مورخین نیز سراب را سراو ذکر کرده اند که در کنار رودخانه سراو بنا شده و از این نام اسم شهر را سراو یا سراب گذاشته اند جغرافی نویسان قدیم به جای نام سراب لغت سرالو را ذکر نموده اند. ابن حوقل در وصف این شهر گفته است سراو شهری است نیکو و دارای چند آسیاب و گرداگرد آن مزارع غله خیز و باغستانها پر فراگرفته و مهمانخانه ای پاکیزه و بازار های خوب دارد.

آثار باستانی و ابنیه تاریخی

علی رغم اینکه کاوشهای اساسی تا کنون در منطقه سراب صورت نگرفته است اما هر مطلب روشنی که وجود دارد آن است که همانند سایر نقاط کشور پهناور ایران شهرستان سراب نیز بواسطه داشتن قدمت تاریخی و واقع شدن در یک منطقه حاصلخیز کشاورزی و اینکه در طول تاریخ مورد سکونت انسانها بوده است دارای آثار و ابنیه های فراوان تاریخی است که شاید قدمت آنها هزاران سال باشد . متاسفانه این منطقه در طول تاریخ مورد تاخت و تاز فراوان قرار گرفته که در اغلب آنها خسارات فراوان به آثار و بناهای این شهر وارد آمده است از جمله در حملات مغول یا در قتل و غارت آقا محمد خان قاجار و یا بر اثر حوادث طبیعی بسیاری از این آثار از بین رفته و یا لطمات فراوان بدانها وارد گردیده است. چنانچه در سابقه تاریخی شهرستان بیان شد این منطقه زیستگاه اقوام مختلف بوده است و هر کدام از آنها به نوعی در منطقه اثر گذار بوده اند که می توان به اورارتورها اشاره نمود. با این اوصاف می بینیم بعد از گذشت صدها یا هزاران سال هنوز بعضی از این اثرها توانسته اند خود را از چنگال دشمنان و قهر طبیعت رهانیده و به دست بشر امروزی برسند . اگر چه در مورد یکایک بناها و آثار باستانی شهرستان اطلاعات دقیقی در دست نیست اما حتی المکان سعی گردیده با استفاده از نوشتارها و گفتارها و مستندات و خود آثار در خصوص آنها اطلاعات جمع آوری گردیده تا شاید از این طریق بتوان در حفظ میراث گذشتگان و اغنای فرهنگی منطقه گام برداشت . آثار شهرستان بصورت کتیبه یا تپه های باستانی و قبور می باشند . در بعضی از نقاط شهرستان به ویژه در شهر سراب مسجد قدیمی که به نوبه خود پیرامون آن صحبت خواهد شد نمودار هستند.

 

+ نوشته شده در  ساعت   توسط مهدی فضلی سهزابی  |